Gdy po obiedzie zostaje kilka ugotowanych ziemniaków, nie muszą trafiać do kosza ani kończyć po raz drugi jako zwykły dodatek. Pokażę, jak wykorzystać je na szybki obiad, chrupiącą przekąskę, sałatkę, kopytka lub zapiekankę, a także jak je przechować i podgrzać, żeby nie straciły smaku.
Ugotowane ziemniaki mogą stać się bazą wielu dań
- Naj szybciej podsmażysz je na patelni z masłem, cebulą i ziołami.
- Na obiad przygotujesz placki, kotlety ziemniaczane, kopytka albo zapiekankę.
- Na zimno sprawdzą się w sałatce z ogórkiem kiszonym, jajkiem i sosem.
- Do kopytek i placków najlepsze są ziemniaki wystudzone i możliwie suche.
- Przechowuj je w lodówce, najlepiej w zamkniętym pojemniku i wykorzystaj w ciągu 2-3 dni.
Co zrobić z ugotowanych ziemniaków, gdy liczy się czas
Najprostsza odpowiedź to patelnia. Ziemniaki pokrój na połówki lub grube plastry, osusz i smaż na maśle klarowanym albo oleju, aż z każdej strony pojawi się złota skórka. Dopiero pod koniec dodaj sól, pieprz, czosnek, majeranek, koperek lub rozmaryn.
Jeśli zostały ziemniaki z obiadu, możesz dorzucić do nich cebulę, boczek, pieczarki, fasolkę szparagową albo jajko sadzone. Ja szczególnie lubię wersję z cebulą zeszkloną osobno, ponieważ ziemniaki zachowują wtedy chrupkość, a cebula się nie przypala.
Ziemniaki z patelni w 15 minut
- 500 g ugotowanych ziemniaków,
- 1 cebula,
- 2 łyżki tłuszczu,
- 1 łyżeczka majeranku lub rozmarynu,
- sól, pieprz i opcjonalnie 1 ząbek czosnku.
Cebulę podsmaż, zdejmij na talerz, a na tej samej patelni zrumień ziemniaki. Połącz składniki pod koniec smażenia. Taki posiłek dobrze uzupełnić jajkiem, kefirem albo surówką, bo same ziemniaki są sycące, lecz nie tworzą jeszcze pełnego obiadu.
Placki i kotlety, które dobrze wykorzystują resztki
Wystudzone ziemniaki mają mniej wilgoci niż świeżo ugotowane, dlatego świetnie nadają się do masy na placki i kotlety. Trzeba je dokładnie utłuc lub przecisnąć przez praskę. Zbyt grudkowata masa będzie się rozpadać, a nadmiar mąki sprawi, że danie wyjdzie ciężkie.
Placki ziemniaczane z gotowanych ziemniaków
Na 500 g ziemniaków dodaj 1 jajko, 2-3 łyżki mąki pszennej, 1 małą cebulę startą na drobnych oczkach, sól i pieprz. Wymieszaj, formuj niewielkie placuszki i smaż na średnim ogniu po 3-4 minuty z każdej strony. Mniejsze placki łatwiej odwrócić i szybciej zyskują chrupiącą powierzchnię.
Możesz wzbogacić masę serem żółtym, fetą, szczypiorkiem lub natką pietruszki. Jeśli ziemniaki były już mocno solone, ostrożnie doprawiaj masę, ponieważ ser może dodatkowo podnieść poziom soli.
Kotlety ziemniaczane na obiad
Do 600 g przeciśniętych ziemniaków dodaj jajko, 2 łyżki bułki tartej, pieprz i garść posiekanej zieleniny. Z masy uformuj kotlety, obtocz je w bułce tartej i smaż na złoto. W środku możesz umieścić kostkę sera, podsmażone pieczarki albo farsz z soczewicy.
To rozwiązanie sprawdza się szczególnie wtedy, gdy ziemniaków jest niewiele, ale masz dodatki z poprzednich dni. Kotlety można też upiec w temperaturze 200°C przez około 20-25 minut, choć smażenie daje wyraźnie bardziej chrupiącą skórkę.
Kopytka, gnocchi i inne dania z miękkiej masy
Jeżeli zostało dużo ziemniaków, najbardziej wydajnym pomysłem są kopytka. Potrzebujesz ziemniaków, mąki pszennej i jajka, a proporcje zależą od wilgotności bulw. Na 1 kg wystudzonych ziemniaków zwykle wystarcza około 200-250 g mąki oraz 1 jajko.
Ziemniaki przeciśnij przez praskę, dodaj jajko i większość mąki, a potem szybko zagnieć. Nie wyrabiaj ciasta długo, bo zacznie kleić się coraz mocniej i będzie wymagało dosypywania mąki. Gotowe wałeczki pokrój na skos i wrzucaj partiami do osolonego wrzątku. Kopytka są gotowe, gdy wypłyną na powierzchnię, ale po wypłynięciu daj im jeszcze około minuty.
Podaj je z masłem i szałwią, sosem grzybowym, gulaszem albo twarogiem. Z tej samej masy możesz zrobić gnocchi, używając mniejszej ilości mąki i delikatnie rolując kawałki po widelcu. Największym błędem jest gotowanie zbyt dużej porcji naraz, ponieważ temperatura wody spada, a kluski mogą się rozgotować.
Sałatka, zapiekanka czy zupa
Nie każdy pomysł wymaga smażenia. Całe, zwarte ziemniaki warto pokroić do sałatki, a miękkie lub wcześniej tłuczone przeznaczyć na zapiekankę albo zupę. Wybór najlepiej uzależnić od konsystencji, bo próba krojenia bardzo rozpadających się bulw skończy się raczej masą niż sałatką.
| Pomysł | Co dodać | Kiedy wybrać |
|---|---|---|
| Sałatka ziemniaczana | ogórek kiszony, jajko, cebula, majonez lub jogurt | gdy ziemniaki są zwarte i dobrze wystudzone |
| Zapiekanka | ser, warzywa, śmietanka, mięso lub strączki | gdy masz większą porcję i dodatki z lodówki |
| Zupa ziemniaczana | bulion, marchew, por, majeranek | gdy ziemniaki są miękkie lub rozpadły się podczas gotowania |
Sałatka w wersji codziennej
Pokrój 500 g ziemniaków, dodaj 2 ogórki kiszone, 2 jajka, pół czerwonej cebuli i szczypiorek. Sos przygotuj z 2 łyżek jogurtu, 1 łyżki majonezu, łyżeczki musztardy i pieprzu. Nie mieszaj sałatki, gdy ziemniaki są jeszcze ciepłe, bo łatwo się rozpadną, a sos stanie się wodnisty.
Przeczytaj również: Jadalne glony w kuchni - nori, wakame, kombu i dulse
Zapiekanka bez dokładnego przepisu
Pokrój ziemniaki, przełóż je warstwami z warzywami, resztkami kurczaka, fasolą lub ciecierzycą. Zalej śmietanką wymieszaną z jajkiem i przyprawami, posyp serem i piecz około 25-30 minut w 190°C. To danie nie wymaga aptekarskiej precyzji, dlatego dobrze ratuje produkty, które pojedynczo nie wystarczyłyby na pełny posiłek.
Jak przechować i odgrzać ugotowane ziemniaki
Jeśli nie planujesz gotować od razu, przełóż ziemniaki do płaskiego pojemnika, pozwól im krótko odparować i schowaj do lodówki. Nie zostawiaj ich na blacie przez całą noc. Żywność po ugotowaniu powinna trafić do chłodnego miejsca możliwie szybko, najlepiej w ciągu 2 godzin.
Lodówka powinna mieć temperaturę około 0-5°C. W praktyce ugotowane ziemniaki najlepiej wykorzystać w ciągu 2-3 dni, szczególnie jeśli były już obrane i krojone. Gdy pojawi się kwaśny zapach, śliska powierzchnia lub nietypowa lepkość, nie próbuj ich ratować smażeniem.
Całe ugotowane ziemniaki można zamrozić, ale po rozmrożeniu często stają się wodniste i mączyste. Znacznie lepiej zamrażać je jako gotową masę na kopytka, kotlety albo puree. Do odgrzewania najlepiej sprawdza się patelnia z odrobiną tłuszczu lub piekarnik, ponieważ mikrofalówka łatwo przesusza brzegi i zostawia wilgotny środek.
Najlepszy plan na resztki zależy od ich konsystencji
Zwarte ziemniaki przeznaczam na sałatkę lub podsmażam w większych kawałkach. Miękkie wykorzystuję do placków, kotletów, kopytek albo zapiekanki, gdzie ich struktura przestaje być problemem. Taki prosty podział pozwala uniknąć walki z produktem i zwykle prowadzi do lepszego dania.
Gdy mam tylko kilka sztuk, wybieram patelnię albo małe placuszki. Przy większej porcji najbardziej opłacają się kopytka i zapiekanka, a jeśli ziemniaki były przechowywane zbyt długo lub stały poza lodówką, rozsądniej z nich zrezygnować. Dobre wykorzystanie resztek zaczyna się od oceny ich stanu, a dopiero potem od wyboru przepisu.
